Aflossen belastingschulden na corona en onderzochte scenario’s

Oktober 2022 is lange tijd een stip op de horizon geweest. Dit moment is echter nog maar twee maanden van ons verwijderd en vanaf dat moment moeten ondernemers de opgebouwde coronabelastingschulden gaan aflossen. Bovendien moet de opgebouwde belastingschuld in vijf jaar worden afgelost en wel middels gelijke, maandelijkse termijnen. Ook belastingschulden uit het pre-coronatijdperk vallen onder deze regeling. Recent kwam de staatssecretaris met een brief waarin hij ingaat op diverse scenario’s. Er zijn meerdere aanleidingen voor deze brief aan te wijzen, maar de algehele tendens is dat er een behoorlijke groep ondernemingen is die naar verwachting niet in staat is het voorgestelde aflossingspatroon te volgen. Voorts dringt de Tweede Kamer aan op versoepelingen. In dit artikel meer informatie over deze brief en de toekomst met betrekking tot het aflossen van belastingschulden na corona.

Standpunt kabinet over aflossing belastingschulden

Het kabinet meent reeds een zeer genereuze regeling te hebben opgezet. Verdere versoepeling of tegemoetkoming is daarom niet nodig. Men is slechts bereid om op twee onderdelen enige beweegruimte te bieden:

  • De flexibiliteit van de betalingsregeling tussen de belastingplichtige en de Belastingdienst;
  • Saneringsakkoorden.

De staatssecretaris geeft in het bijzonder aan dat generieke steun er niet meer komt. Dat is steun die voor iedereen geldt. Zoals het kabinet naar onze mening terecht opmerkt is dit een ongericht middel en kan niet goed worden gemonitord of de steun op de juiste plaats terechtkomt. Zolang de situatie blijft zoals deze nu is – met onder meer een open samenleving – is uitsluitend plaats voor meer maatwerkgerichte oplossingen. Daarom wil het kabinet, voor zover al nodig, alleen meedenken over maatregelen die specifiek gericht zijn op bedrijven die levensvatbaar zijn en kampen met aflossingsproblemen.

Onderzochte scenario’s inzake coronaschulden

Het kabinet maakt melding van vijf scenario’s die zijn onderzocht. Het eerste scenario ziet op helemaal niets veranderen en dat heeft de voorkeur van het kabinet. Daarnaast is gekeken naar: meer flexibiliteit in de betalingsregeling, het verlengen van de betalingsregeling, achterstelling van belastingschulden en het stimuleren van saneringsakkoorden. Zoals hiervoor al aangegeven ziet het kabinet vooral ruimte met betrekking tot de flexibiliteit van de betalingsregeling en de saneringsakkoorden. Volledigheidshalve lopen wij de beschreven scenario’s puntsgewijs na.

Ongewijzigd doorzetten huidig coronabeleid

Dit heeft de voorkeur van het kabinet en dan verandert er niets. Dat zal leiden tot een problematische periode voor de Belastingdienst. Het is namelijk vrijwel zeker dat er ondernemers zijn die de belastingschulden niet kunnen voldoen en die zullen dan een saneringsverzoek indienen. Dat vereist dan steeds maatwerk van de Belastingdienst en toetsingen op individueel niveau. Daarbij geldt dat de capaciteit bij dienst beperkt is. Er doet zich dus een serieus risico voor op te late behandeling van verzoeken. Het kabinet is zich hiervan bewust, maar heeft vooralsnog geen oplossing.

Flexibiliteit binnen de betalingsregelingen

Gekeken is naar twee manieren om de flexibiliteit te vergroten. In de eerste plaats is er de mogelijkheid om in plaats van maandelijkse aflossingen, te kiezen voor kwartaalaflossingen. Het kabinet lijkt hier niets op tegen te hebben. Ten tweede is gekeken naar de mogelijkheid van een periodieke betaalpauze (maximaal drie maanden). Hierover is de staatssecretaris echter terughoudender. Een betaalpauze oogt immers sympathiek, maar maakt dat de latere termijnen omhooggaan. De vijfjaarstermijn bij het aflossen van de belastingschulden na corona is namelijk – vooralsnog – onwrikbaar. Naar onze mening kan nog worden gekeken of er ruimte is om in het geval van een betaalpauze de pauzetermijn op te tellen bij de totale vijfjaarstermijn, zodat de maximale termijn op vijf jaar en drie maanden komt. De brief bevat hierover echter geen informatie.

Het verlengen van de betalingsregeling naar 7 jaar

In dit scenario ontstaat door het verlengen van de aflostermijn van vijf jaar naar zeven jaar, meer ademruimte voor bedrijven. Het kabinet vindt dit echter onwenselijk, omdat dit voor alle bedrijven geldt en het ondoenlijk is om eerst te toetsen of bedrijven wel levensvatbaar zijn. Dat zou immers een toetsing van alle bedrijven behelzen. Het is afwachten in hoeverre de Tweede Kamer deze wens zal doordrukken, maar vooralsnog lijkt het er op dat er geen verlenging van de termijn komt.

Het achterstellen van af te lossen belastingschulden

De staatssecretaris heeft gekeken naar het achterstellen van belastingschulden. Dat wil zeggen: het zo inrichten van de aflossingsregels dat belastingschulden pas hoeven te worden afgelost na voldoening van andere schuldeisers. Daardoor kan het voor ondernemingen makkelijker worden om nieuwe financieringen aan te trekken. Ook kan het het proces om te komen tot schuldeisersakkoorden vergemakkelijken. Het risico is echter dat de staat aanzienlijk minder belastinggelden binnenkrijgt en het kabinet voorziet dat vooral niet-levensvatbare bedrijven van deze optie gretig gebruik zouden maken. Mede daarom is deze variant als onwenselijk bestempeld en dit lijkt voor het aflossen van de belastingschulden na corona geen doorgang te gaan vinden.

Het stimuleren van saneringsakkoorden

Vanaf 1 augustus 2022 gaat de Belastingdienst een soepelere houding aannemen met betrekking tot saneringsakkoorden. Dat is reeds in een brief uit 2021 aangegeven. Zo zal de Belastingdienst vanaf die datum genoegen nemen met een gelijk percentage van de opbrengst uit een saneringsakkoord, als de overige schuldeisers ontvangen. Voorheen wenste de Belastingdienst het dubbele percentage te ontvangen. Dit beleid loopt door tot 1 oktober 2023. Het kabinet heeft ook gekeken naar de mogelijkheid om dezelfde versoepeling toe te passen bij stakers van ondernemingen, maar daar zitten volgens het kabinet behoorlijke nadelen aan vast. Tot slot is gekeken of TVL- en NOW-schulden soepeler behandeld kunnen worden. Hier lijkt weinig op tegen te zijn en deze versoepeling zou weleens doorgang kunnen gaan vinden, temeer omdat het kabinet dit zelf ook expliciet benoemt.

Uitstel van belastingschulden in de toekomst

Tot de coronacrisis voerde de Belastingdienst een uiterst strikt beleid met betrekking tot het verlenen van uitstel van betaling voor belastingschulden. Een voorbeeld van deze strenge aanpak is de eis om – in beginsel – voor 100% van de schuld zekerheid te kunnen stellen. De lessen van de coronacrisis en de maatschappelijke wens tot meer maatwerk, maakt dat er een aantal structurele versoepelingen in het uitstelbeleid worden onderzocht, waaronder:

  • Het loslaten van de norm tot het stellen van 100% zekerheid;
  • Regels opstellen voor bijzondere situaties, zoals corona en oorlogen;
  • Het creëren van de mogelijkheid tot uitstel van betaling voor de motorrijtuigenbelasting;
  • Betalingsregelingen in laten gaan op de datum van de uitstelbeschikking en niet op de datum van de laatste vervaldag van de aanslag;
  • Na kortdurend uitstel van betaling, moet het mogelijk zijn een betalingsregeling overeen te komen.
Invorderingsrente en belastingschulden

Om belastingplichtigen enigszins tegemoet te komen, blijft de invorderingsrente relatief laag. Tot 1 juli 2022 bedraagt deze rente slechts 0,01%. Daarna wordt steeds stapsgewijs verhoogd, totdat deze op 1 januari 2024 weer het niveau van 4% heeft bereikt. De tussentijdse verhogingen vinden naar verwachting plaats op 1 juli 2022 (1%), 1 januari 2023 (2%), 1 juli 2023 (3%) en tot slot 1 januari 2024 (4%). Waar ruimte aanwezig is, kan versnelde aflossing dus leiden tot een kostenbesparing op de rente bij het aflossen van de belastingschulden na corona.

Het aflossen van opgebouwde belastingschulden door corona

Duidelijk lijkt te zijn dat er geen aanvullende coronasteun komt en dat wijzigingen in de huidige regeling beperkt zullen zijn. Het kabinet overweegt op dit moment namelijk slechts wat flexibiliteit binnen de betalingsregeling en soepelere omgang met saneringsakkoorden. 1 oktober 2022 zal de aflossingsperiode gaan lopen en het is nog afwachten wat de economische impact daarvan gaat zijn. Echter, het lijkt zeker te zijn dat er een onrustige tijd op komst is, waarin ongetwijfeld nog zaken zullen wijzigen in de van toepassing zijnde wet- en regelgeving.

Advisering over het aflossen van belastingschulden en levensvatbare ondernemingen

Hebt u een levensvatbare onderneming, maar dreigt u gebukt te gaan onder de coronaschulden? Neem dan gerust eens contact op via onderstaand formulier of rechtstreeks via info@civra.nl. Wij kijken graag met u mee en kunnen u bijvoorbeeld begeleiden bij overleg met de Belastingdienst over een passende betalingsregeling.

 

Bronnen:

Kamerbrief van 1 juli 2022 over scenario’s (corona)belastingschuld

Overzicht huidig (corona)invorderingsbeleid (van 1 juli 2022)

Kamerbrief van 21 januari 2021 over uitbreiding economisch steun- en herstelpakket

Lees ook onze artikelen over:

De suppletieverplichting in de omzetbelasting

Belastingrente