Beperking compensatieregeling transitievergoeding bij ziekte tot kleine werkgevers per 1 juli 2026

Begin 2025 is een wetsvoorstel in consultatie gegaan dat de compensatieregeling voor de transitievergoeding die is verschuldigd bij ontslag wegens langdurige arbeidsongeschiktheid beperkt. Die compensatieregeling is, als dit wetsvoorstel doorgaat, alleen nog toepasbaar door kleine werkgevers. Op 6 juni 2025 is het kabinet akkoord gegaan met het wetsvoorstel en is het voor advies naar de Raad van State gestuurd. In dit artikel behandel ik het voorstel tot het beperken van de compensatieregeling transitievergoeding bij ontslag door ziekte dat per 1 juli 2026 in werking moet treden.

Huidige regels transitievergoeding na langdurige ziekte

De werkgever is een transitievergoeding verschuldigd aan de werknemer als de dienstbetrekking op initiatief van de werkgever eindigt. Dat geldt ook als het einde het gevolg is van langdurige arbeidsongeschiktheid (104 weken of meer). Werkgevers vinden dit onrechtvaardig, omdat zij op het moment dat de transitievergoeding moet worden betaald, ook al twee jaar lang het loon hebben doorbetaald en re-integratiekosten hebben gemaakt. Dit leidde ook tot de problematiek met ‘slapende dienstverbanden’. Sinds 1 april 2020 en met terugwerkende kracht naar 1 juli 2015, bestaat daarom de Compensatieregeling LAO (compensatieregeling transitievergoeding na langdurige arbeidsongeschiktheid). Op dit moment kunnen alle werkgevers gebruikmaken van de Compensatieregeling LAO. Het voorstel dat nu voorligt beperkt de Compensatieregeling LAO tot kleine werkgevers.

Redenen voor het beperken van de compensatieregeling transitievergoeding

Het beperken van de Compensatieregeling LAO leidt tot houdbare overheidsfinanciën. Daardoor lijkt er sprake te zijn van een beperking die met name is ingegeven door budgettaire overwegingen. Het kabinet vindt de beperking echter een passende maatregel. Zij is van mening dat van middelgrote en grote werkgevers mag worden verwacht dat ze financieel draagkrachtig genoeg zijn om de transitievergoeding te voldoen zonder dat daar een compensatie tegenover staat.

De ‘kleine werkgever’ en de transitievergoeding na ziekte per juli 2026

Voor de definitie van een ‘kleine werkgever’ is aansluiting gezocht bij de kaders van de Wet financiering sociale verzekeringen (Wfsv). Kleine werkgevers zijn daardoor alle werkgevers met een loonsom tot en met 25 maal het gemiddelde premieplichtige loon per werkgever per kalenderjaar. Deze indeling kan jaarlijks verschillen. Werkgevers worden hiervan door de Belastingdienst op de hoogte gebracht. Als een werkgever onder verschillende sectoren valt wordt per sector een beoordeling gemaakt. Deze definitie van kleine werkgever gaat ook gelden bij de toepassing van de compensatieregeling transitievergoeding bij bedrijfsbeëindiging. De werkgever dient ‘klein’ te zijn op het moment dat het verzoekschrift tot ontbinding is ingediend of bij de rechtbank of de aanvraag is ingediend bij UWV.

Gevolgen van de beperking van de compensatieregeling transitievergoeding LAO

Voor middelgrote en grote werkgevers zal deze wijziging een nadelig financieel gevolg hebben. Zij worden niet langer gecompenseerd voor de betaalde transitievergoeding. Dit kan ertoe leiden dat binnen deze categorie werkgevers weer slapende dienstverbanden worden aangehouden. Een belangrijke kanttekening daarbij is dat in het Xella-arrest de Hoge Raad oordeelde dat dergelijke werkgevers in beginsel gehouden zijn om gehoor te geven aan een voorstel van de werknemer om het dienstverband te beëindigen onder toekenning van een transitievergoeding. Dit is een invulling van de kaders van ‘goed werkgeverschap’. Ook zal deze maatregel ertoe leiden dat middelgrote en grote werkgevers de ‘kosten’ van een werknemer hoger inschatten en dat kan nadelige arbeidsmarktgevolgen hebben.

Overgangsrecht transitievergoeding na ziekte per 1 juli 2026

De beoogde inwerkingtredingsdatum is 1 juli 2026. Het is de bedoeling dat er ook overgangsrecht komt. Dat ziet er als volgt uit:

• Het oude recht is van toepassing op gevallen waarin de dag na het verstrijken van de tweejaarstermijn is gelegen voor 1 juli 2026.
• De nieuwe definitie van ‘kleine werkgever’ voor de regeling bij bedrijfsbeëindiging is niet van toepassing als de dag van het eerste verzoek (bij UWV) of tot ontbinding (bij de rechtbank) is gelegen voor 1 juli 2026.

Raad van State (2025): Schaf transitievergoeding bij langdurige arbeidsongeschiktheid af

De Raad van State heeft zijn advies op 17 september 2025 vastgesteld. Hij mist een fundamentelere belangenafweging van de kwetsbare situatie van de arbeidsongeschikte werknemer en de meerjarige verplichtingen van de werkgever. Daarbij adviseert de RvS om ook te kijken naar de doelen van de transitievergoeding. Dat zijn compensatie voor ontslag en het vergemakkelijken van de overgang naar een andere baan. Met name dit laatste is bij arbeidsongeschiktheid vaak niet aan de orde. Hierdoor is sprake van een andere situatie dan bij ontslag op andere gronden. Ook kan een beperking van de werkgeversverplichtingen bij ziekte bijdragen aan het stimuleren van vaste dienstverbanden. De conclusie is dat de Raad van State de wetgever in overweging geeft de transitievergoeding bij langdurige arbeidsongeschiktheid in zijn geheel te schrappen. Dat maakt ook de compensatieregeling overbodig.

Advies over transitievergoeding en arbeidsongeschiktheid

De voorgestelde beperking van de compensatieregeling transitievergoeding na langdurige ziekte per 1 juli 2026 heeft voor middelgrote en grote werkgevers gevolgen. Hun verplichtingen nemen niet af, maar het financiële risico bij een arbeidsongeschikte werknemer neemt wel toe. Werkgevers die te maken hebben met arbeidsongeschikte werknemers doen er daarom goed aan om tijdig in kaart te brengen wat voor hen de financiële gevolgen zijn bij een uiteindelijk ontslag. Hebt u vragen over dit onderwerp? Neem dan gerust eens vrijblijvend contact met ons op.