Vernieuwde Wet Bibob in werking vanaf 1 augustus 2020

De Wet bevordering integriteitsbeoordelingen door het openbaar bestuur (Wet Bibob) is sinds 2003 van kracht en heeft als doel de integriteit van de overheid te beschermen. Ondernemers krijgen ermee te maken bij het starten van hun bedrijf en bij vergunningsaanvragen. De wijziging van de Wet Bibob die op 1 augustus 2020 in werking ging, versterkt de aanpak van ondermijning. De ministers Grapperhaus (Justitie en Veiligheid) en Dekker (Rechtsbescherming) willen ermee voorkomen dat de overheid ongewild criminele activiteiten faciliteert. Op dezelfde datum trad ook een wijziging van het Besluit justitiële en strafvorderlijke gegevens (BJG) in werking.

Vergunningsaanvragen

Beide regelingen zorgen ervoor dat gemeenten, provincies en het Rijk nog beter hun eigen Bibob-onderzoek kunnen doen. Zij kunnen voortaan de justitiële antecedenten nagaan van de personen die achter de schermen feitelijke zeggenschap hebben over degene die de vergunning heeft aangevraagd. Zo kan er makkelijker worden voorkomen dat naast criminelen hun stromannen misbruik maken van dienstverlening door de overheid. De maatregel geldt ook voor de zakelijke relaties van de wederpartij van de overheid bij een vastgoedtransactie of overheidsopdracht. Tot nu toe konden alleen justitiële gegevens worden verstrekt over de wederpartij van de overheid (meestal de aanvrager van een vergunning), maar niet over zijn zakelijke relaties.

Meer sectoren

Overheidsopdrachten met een aanzienlijke maatschappelijke of economische waarde zijn kwetsbaar voor criminele activiteiten. Daarom wordt het Bibob-onderzoek uitgebreid naar alle overheidsopdrachten en beperkt het zich niet langer tot de sectoren bouw, ICT en milieu.

Verder wordt het Bibob-onderzoek uitgebreid naar vastgoedtransacties in het geval van overdracht van erfpacht, mits de gemeente een toestemmingsvereiste voor deze overdracht heeft bedongen. Daarnaast regelt de wetswijziging diverse andere bevoegdheden om de Wet Bibob effectiever te kunnen toepassen. Zo kan het Landelijk Bureau Bibob (LBB) overheidsinstanties tippen om de Wet Bibob toe te passen als het relevante informatie heeft over strafbare feiten.

Verdere uitbreiding

Momenteel wordt er gewerkt aan een volgende wijziging van de Wet Bibob die uitwisseling van informatie verruimt tussen het Landelijk Bureau Bibob en bestuursorganen en tussen bestuursorganen onderling. Het kabinet streeft ernaar om dit wetsvoorstel in het derde kwartaal aan de Raad van State voor te leggen.